THÁNH GIUSE: GƯƠNG SỐNG ĐỨC TIN
VÀ GIÁO DỤC ĐỨC TIN CHO CON

Trong tất cả các thánh được Giáo Hội mừng kính
trong chu kỳ phụng vụ, Thánh Giuse luôn được dành cho một vị trí hết sức đặc biệt.
Trong đời sống của Hội Thánh, Thánh Giuse luôn được coi như vị bầu cử hết sức đắc
lực cho người tín hữu. Với kinh nghiệm đó, Thánh nữa Teresa da Villa đã nói : Trên
trời, Thánh Giuse truyền lệnh hơn là van xin. Nói như thế để thấy uy thế của Thánh
Giuse trước mặt Thiên Chúa. Vì đối với các vị thánh khác, các Ngài chỉ là những
người phục vụ cho chương trình cứu độ của Chúa Giêsu và phục vụ Giáo Hội của
Ngài. Thánh Giuse đặc biệt hơn, vì Ngài được phục vụ chính Đấng Cứu Thế, Đấng
thiết lập Giáo Hội. Ngài đã dùng mồ hôi, sức lực của mình để nuôi dưỡng Đức
Giêsu lớn lên trong đời sống thể xác và đời sống đạo đức. Nhưng trước hết Giuse
vẫn là một mẫu gương trong đời sống đức tin.
Phụng vụ muốn so sánh gương đức tin của Giuse với
tổ phụ Apbraham khi chọn đoạn Thư Roma. Tác giả cho thấy, Apbraham được hưởng lời
hứa, sự chúc lành của Thiên Chúa và được chọn trở thành tổ phụ của dân Israel,
không phải vì chiếu theo lề luật nhưng vì ông đã tin hoàn toàn vào Thiên Chúa.
Thiên Chúa đã gọi ông rời bỏ quê cha đất tổ, để đi đến một vùng đất Thiên Chúa
sẽ chỉ cho. Ông đã bỏ lại đàng sau tất cả, để đi theo tiếng gọi của Thiên Chúa.
Ông ra đi mà không biết mình đi đâu. Tin là dám cất bước vào một hành trình
theo Chúa mà không cần biết tương lai phía trước sẽ ra sao.
Khi Apbraham đã lớn tuổi mà vẫn chưa có con, nhưng
ông vẫn tin vào lời Chúa hứa, cho ông con cháu đông như sao trên trời, như cát
bãi biển. Ông đã tin đã dám đặt hy vọng, tương lai cuộc đời vào nới Thiên Chúa,
dù trước mắt là tối tăm mù mịt. Theo lẽ thường hai ông bà không thể có con được
nữa, nhưng ông vẫn không mất hy vọng. Khi có được một đứa con, niềm vui chưa trọn,
Thiên Chúa lại thử lòng ông, Ngài muốn ông sát tế Isaac dâng cho Thiên Chúa. Dù
trong lòng đau đớn, ruột gan rối bời, ông vẫn tin Chúa không bao giờ quên lời hứa
và đã dám làm theo những đòi hỏi của Thiên Chúa.
Sống trong một hoàn cảnh xã hội Do Thái đang bị
lôi kéo bởi nhiều khuynh hướng : sự dễ dãi của lối sống dân ngoại, sự giả hình
của các luật sĩ biệt phái, lối sống giàu sang của những kẻ chạy theo đế quốc
Rôma, Thánh Giuse vẫn kiên trì với một đức tin không lay chuyển vào Thiên Chúa.
Sống một cuộc sống hết sức đơn sơ bình lặng, Thánh Giuse đã không để lại lời
nói nào, đến độ Kinh Thánh không ghi chép gì nhiều về Ngài. Nhưng trong sự im lặng
bình dị đó, là một tâm hồn hết sức mạnh mẽ trong đức tin và kiên trì trong giống
tố của thử thách. Thánh nhân đã thể hiện mình như một người thuyền trưởng tài
ba lèo lái con thuyền gia đình vượt qua sóng gió bình an và giữ gìn được hạnh
phúc cho gia đình.
Từ những ngày đầu của cuộc hôn nhân, Giuse đã gặp
thử thách khi thấy người bạn mình là Maria, một cô gái đạo đức trong làng, đã
có thai mà ông không phải là tác giả. Giuse sẵn có một đời sống đạo đức công
chính, ông tin rằng, phía sau sự kiện này, là bàn tay của Thiên Chúa. Vì thế
ông đã không vội vã tố cáo Maria, cũng không một chút nghi ngờ về sự trong trắng
và đời sống của Maria, ông im lặng để tìm thánh ý của Chúa. Vì có một đời sống
đức tin mạnh mẽ và một tâm hồn nhạy bén, nên trong giấc mộng, được báo tin và
được lệnh đón Maria về lam vợ, ngay tức khắc ông đón Maria về nhà mình và yêu
thương kính trong Maria. Chắc chắn để làm được điều này, Giuse phải có một đức
tin mạnh mẽ vào quyền năng và chương trình của Thiên Chúa. Vì tin, nên ông
không hề băn khoăn thắc mắc, cũng không hề dằn vặt Maria, ông đã hết lòng để phục
vụ Maria và đón nhận trẻ Giêsu như chính con ruột của mình.
Đời sống đức tin của Giuse không chỉ là một đời sống
nội tâm gắn bó tin tưởng vào Chúa, nhưng còn là một sống đạo được thể hiện qua
việc làm cụ thể bên ngoài. Thánh Luca thuật lại : Hàng năm, cha mẹ trẻ Giêsu có
thói quen trẩy hội Giêrusalem. Thói quen lên đền thờ hàng năm, là một thói quen
tốt lành. Cũng như nhiều gia đình khác, với nghề thợ mộc, chắc chắn Giuse gặp
không ít khó khăn trong việc lo toan cuộc sống cho gia đình và mất nhiều thời
gian cho công việc. Thế nhưng Giuse không hề nại vào cuộc sống khó khăn, cũng
không lấy lý do bận rộn để chểnh mảng hay bỏ qua việc chu toàn lề luật Thiên
Chúa.
Chính vệc chu toàn lề luật Thiên Chúa, chuyên chăm
việc lên đền thờ hàng năm, Giuse đã góp phần giáo dục nên đời sống đạo đức cho
trẻ Giêsu. Phương thế giáo dục con cái tốt nhất vẫn là cách làm gương sáng. Lời
nói mau qua, gương lành lôi kéo. Giuse không hề dùng lời lẽ để thúc giục gia
đình trong việc đạo đức, nhưng Giuse đã cùng với Maria lên Giêrusalem hàng năm,
việc làm này trở thành gương sáng cho trẻ Giêsu. Không chỉ là gương sáng, nhưng
thói quen này đã trở thành một nếp sống đạo đức tốt lành ăn sâu vào đời sống của
con trẻ. Sau này, Tin Mừng Luca cũng nhiều lần cho thấy, Đức Giêsu đã được thừa
hưởng nếp sống đạo đức và đời sống đức tin từ nơi cha mẹ. Tin Mừng Luca kể lại
: Chúa Giêsu trở về Nazaret và theo thói quen Ngài vào Hội đường mỗi ngày
sabat.
Cũng trong dịp lên Giêrusalem năm 12 tuổi, Chúa
Giêsu đã ở lại Giêsrusalem mà hai ông bà không hay biết. Chúng ta hình dung ánh
mắt lo lắng của Giuse và sự tất tả của Maria khi phát hiện trẻ Giêsu không có
trong đám bạn. Trong lúc đi tìm con, hai ông bà đã không hề to tiếng trách móc
hoặc đổ lỗi cho nhau, nhưng họ đã cùng nhau quay trở lại đền thờ và gặp được trẻ
Giêsu ở đó. Chi tiết này cho thấy, mỗi khi đời sống gia đình gặp thử thách, mất
bình an, là lúc gia đình thiếu vắng sự hiện diện của Chúa. Chỉ khi quay trờ lại
Giêrusalem, tức là quay trơ lại tìm Chúa, trở lại với những sinh hoạt của đền
thờ, ông bà mới có thể tìm lại được trẻ Giêsu.
Khi gặp lại trẻ Giêsu, Giuse không hề lên tiếng,
chỉ có Đức Maria, với trái tim của một phụ nữ, Mẹ đã trách yêu Chúa : Sao con để
cha con và mẹ phải tìm con như vậy ? Chúa Giêsu đã trả lời một câu, mà Kinh
Thánh nói hai ông bà không hiểu gì : Mà sao cha mẹ lại tìm con, cha mẹ không biết
là con phải lo việc nhà Cha con sao? Dù không hiểu hết lời con vừa nói, nhưng
trong cái nhìn đức tin, chắc chắn Giuse đã hiểu việc Thiên Chúa đang thực hiện
nơi người con mà ông đang được chăm sóc. Thánh Kinh còn kể tiếp : Sau đó Chúa
Giêsu theo cha mẹ về Nazaret và càng thêm tuổi càng thêm khôn ngoan và nhân đức.
Điều đó cho thấy trẻ Giêsu được lớn lên trong sự chăm sóc dạy dỗ hết sức chu
đáo của Giuse và Maria, giúp trẻ Giêsu lớn lên về thể xác, tâm hồn và lớn lên mỗi
ngày trong đời sống đức tin.
Mừng lễ Thánh Giuse, chúng ta được chiêm ngắm và học
nơi tấm gương sống đức tin và cách giáo dục đức tin của Giuse. Ngày nay chúng
ta đang sống trong một xã hội, người ta đặt những ưu tiên vất chất trên đời sống
đức tin; muốn một cuộc sống dễ dãi thỏa mãn hơn là bước theo con đường hẹp của
Tin Mừng; muốn cậy dựa vào chính mình để giải quyết mọi vấn đề của cuộc sống mà
không cần Thiên Chúa. Trong hoàn cảnh đó, người tín hửu được mời gọi noi gương
Thánh Giuse, dám sống ngược lai với dòng chảy của xã hội hôm nay. Hãy lắng tai
để nghe được tiếng nói của Thiên Chúa qua những biến cố xảy đến trong gia đình
và cản đảm làm theo ý Chúa, dù điều đó không dễ dàng. Hãy sống quảng đại với
Chúa, đừng tính toán thiệt hơn, vì Thiên Chúa luôn quảng đại với chúng ta và quảng
đại hơn chúng ta. Hãy tin tưởng tuyệt đối vào Thiên Chúa, dù có những khi gia
đình gặp những khó khăn, thử thách.
Học nơi Thánh Giuse, các bậc làm cha mẹ cần giáo dục
con cái bằng chính đời sống gương sáng của mình. Hãy chuyên chăm trong việc thờ
phượng Chúa qua việc tham dự đầy đủ và tích cực Thánh lễ và lãnh nhận các Bí
Tích. Vì hình ảnh người cha , người mẹ siêng năng đến nhà thờ, sẽ là lời mời gọi
thúc giục tốt nhất cho con cháu siêng năng đến với Chúa. Hãy siêng năng và nhiệt
thành trong các công tác tông đồ bác ái, Thiên Chúa sẽ ban lại cho chúng ta hoa
trái của bác ái tông đồ nơi chính các con cái của chúng ta.
Xin Thánh Giuse bầu cử và giúp chúng ta học theo
gương sống đức tin và giáo dục đức tin của Ngài để làm cho gia đình và con cháu
nên thánh. Amen.